ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΛΙΜΕΝΑΡΙΩΝ
“ΤΟ ΚΑΣΤΡΟ”
Loading...    Please wait.

 

«Τα μεταλλεία της Θάσου. Η ιστορία και το μέλλον»

 

Πραγματοποιήθηκε ενημερωτική ημερίδα με θέμα «Τα μεταλλεία της Θάσου. Η ιστορία και το μέλλον» στις 14 Φεβρουαρίου 2003 με εισηγητή τον κ. Ν. Επιτρόπου  Γεολόγο του ΙΓΜΕ.  Εκδήλωση ιδιαίτερα σημαντική για τον τόπο μας μας καθώς προτείνεται η δημιουργία Γεωμεταλλευτικού Πάρκου στη Θάσο που περιλαμβάνει και την   αξιοποίηση της υποβαθμισμένης σήμερα  περιοχής «Γούβες» ή «Βούβες».
 

Η ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΘΑΣΟΥ

Περίληψη της εισήγησης του Ν. Επιτρόπου, Γεωλόγου  Ι.Γ.Μ.Ε.

 

  Η Ν. Θάσος ήταν γνωστό μεταλλευτικό κέντρο με ιστορικές αναφορές (Ηρόδοτος, Στράβων), για την εξορυκτική δραστηριότητα των τότε γνωστών (Μόλυβδος – Σίδηρος – Χαλκός – Άργυρος – Χρυσός) βασικών και πολύτιμων μετάλλων και μαρμάρων ήδη από τον 7ο π.χ. αιώνα που συνεχίστηκε εντατικά μέχρι τους Ρωμαϊκούς χρόνους. Από τότε η μεταλλειυτική δραστηριότητα υπήρξε υποτονική και σποραδική (Βυζαντινοί χρόνοι – Οθωμανική κατοχή).
 

Στην αρχή του εικοστού αιώνα (1903) η Γερμανική μεταλλευτική εταιρεία SPEIDEL-Pforzeheim έλαβε από την Οθωμανική κυβέρνηση το δικαίωμα εκμεταλλεύσεως των ψευδαργυρούχων – μολυβδούχων και αργυρούχων μεταλλευμάτων του νησιού και έκτισε την μεταλλουργία των Λιμεναρίων.

Η εξόρυξη σε βιομηχανική κλίμακα με υπαίθριες και οριζόντιες εκμεταλλεύσεις αφορούσε ψευδάργυρο και μόλυβδο υπό μορφή ανθρακικών ενώσεων που είναι γνωστά με το όνομα ΚΑΛΑΜΙΝΕΣ. Το υλικό, μετά την διαλοή και εμπλουτισμό, κατεργάζονταν θερμικά (φρύξη) σε κατακόρυφους και οριζόντιους φούρνους ΟΧLAND, με τελικό προϊόν οξείδια ψευδαργύρου ZnO και μολύβδου PbO με μεγάλη ζήτηση τότε στην μεταλλουργία, φαρμακοβιομηχανία, παραγωγή χρωμάτων κ.λ.π.
 

Τα κύρια μεταλλευτικά κέντρα της εποχής εκείνης ήταν οι ΒΟΥΒΕΣ          (περιοχή Λιμεναρίων) το μεταλλείο ΣΩΤΗΡΑ και η ΚΟΥΜΑΡΙΑ (περιοχή Καλύβια Λιμεναρίων).
 

Κατά τους Βαλκανικούς πολέμους η μεταλλευτική δραστηριότητα διακόπηκε (1913) και μετά τα τέλη  του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου τα μεταλλεία περιήλθαν στο Ελληνικό Δημόσιο: Το νησί της Θάσου έγινε Ελληνική επικράτεια. Μετά από διεθνή πλειοδοτικό διαγωνισμό στην αρχή της δεκαετίας του ’20, τα μεταλλευτικά δικαιώματα της  Γερμανικής εταιρείας Speidel περιήλθαν στην Βελγική εταιρεία VEILLE MONTAGNE, με θυγατρική εταιρική μορφή “Societe Hellenique Metallurgique et Miniere” που άρχισε αμέσως την εκμετάλλευση των ήδη αναφερθέντων μεταλλείων σε μεγαλύτερη κλίμακα, κατασκευάζοντας μια σύγχρονη μονάδα παραγωγής οξειδίων ψευδαργύρου και μολύβδου στην παραλία Λιμεναρίων γνωστή ως «ΜΕΤΑΛΛΕΙΑ» στους εντόπιους, (σύστημα Waeltz περιστροφικών κλιβάνων).
 

Το 1930 σταμάτησε η εξορυκτική δραστηριότητα και η λειτουργία της Μεταλλουργίας στα Λιμενάρια, λόγω της μεγάλης παγκόσμιας οικονομικής κρίσης και της πτώσης των τιμών των μετάλλων.
 

Τα σιδηρομεταλλεύματα της Θάσου άρχισαν να εξορύσσονται από τις αρχές της δεκαετίας του ’50 από την μεταλλευτική εταιρεία ΧΟΝΔΡΟΔΗΜΟΣ/ΑΘΗΝΑ, που δημιούργησε την μεγάλη υπαίθρια εκμετάλλευση στη θέση ΜΑΥΡΟΛΑΚΑΣ και ΤΖΙΝΕΣ, 5 χιλιόμετρα από τα Λιμενάρια. Η εταιρεία ΧΟΝΔΡΟΔΗΜΟΣ είχε δραστηριότητα μέχρι το 1962 με παραγωγή 2 εκ. τόνους σιδηρομεταλλεύματος, που φορτώνονταν στην ΣΚΑΛΑ ΜΑΡΙΕΣ για εξαγωγή στος χώρες της Βόρειας Ευρώπης (Γερμανία-Βέλγιο-Ολλανδία).
 

Σχεδόν παράλληλα με την παραπάνω εταιρεία άρχισε να δραστηριοποιείται και η διάδοχος εταιρεία της VEILLE MONTAGNE (κοινοπραξία ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΥ Α.Ε.-SCHMIDT-KRUPP) με την παραγωγή σιδηρομεταλλευμάτων στην ευρύτερη περιοχή ΚΟΥΜΑΡΙΑΣ  και ΚΟΥΠΑΝΑΔΑΣ με υπαίθριες εκμεταλλεύσεις. Οι φορτώσεις γίνονταν από την περιοχή «Μεταλλεία» Λιμεναρίων και ο αγοραστής ήταν η Γερμανική μεταλλουργική εταιρεία KRUPP.
 

Από το 1962 σταμάτησε κάθε μεταλλευτική δραστηριότητα στη Θάσο. Κύρια αιτία αναφέρεται η ανακάλυψη πλούσιων και φθηνότερων στην εξόρυξη κοιτασμάτων σιδήρου στην Αφρική και στη νότια Αμερική.
 

Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες έντονη είναι η λατομική δραστηριότητα (εξόρυξη μαρμάρων) κυρίως στο ΒΑ τμήμα του νησιού.

Loading...
Please wait.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

 

·        Η Θάσος είναι  ένας από τους πιο πλούσιους  σε εξορυκτική ιστορία τόπος στον    ευρωπαϊκό χώρο. Αυτή η συγκέντρωση δε θα γινόταν εδώ  αν δεν υπήρχαν οι εξορυκτικές δραστηριότητες στην περιοχή Μεταλλεία .Τα δε Λιμενάρια κτίστηκαν χάριν των μεταλλείων.

 

  • Ο τόπος διψά για ένα σπουδαίο έργο που θα προσφέρει πολιτιστικά και 

οικονομικά και η πρόταση-μελέτη  των υπευθύνων του ΙΓΜΕ για τη δημιουργία Γεωμεταλλευτικού Πάρκου είναι μεγάλης σπουδαιότητας για τον τόπο

 

  • Είναι η ώρα  οι  προσπάθειες, η εμπειρία ακόμη και τα λάθη που αφορούν την αξιοποίηση της περιοχής να    χρησιμεύσουν όχι μόνο για κριτική  αλλά να είναι οι σύμβουλοι για  το παρόν και το μέλλον

 

  • Στο τρίπτυχο: ενημέρωση- δράση-επιθυμητό αποτέλεσμα , ο

      Σύλλογος μπορεί να αναλάβει το ρόλο της ενημέρωσης της τοπικής κοινωνίας       

     ώστε να υπάρξει συλλογική δράση  για την επίτευξη  του επιθυμητού    

     αποτελέσματος.  Απαραίτητη προϋπόθεση η συνειδητοποίηση της  συνολικής  

     ευθύνης  για το μέλλον από  τους φορείς     και  τα άτομα του τόπου.

 
Η ημερίδα  αφιερώθηκε στον αείμνηστο Πρόεδρο του Συλλόγου  Κυπάρισσο Κυπαρισσίου , σ’ όλους  αυτούς που έχυσαν ιδρώτα και αίμα  στα μεταλλεία της Θάσου, στα  άτομα και τους  φορείς  που προσπάθησαν, προσπαθούν και θα προσπαθήσουν να γίνει αυτό το έργο ανάδειξης της περιοχής και της ιστορίας της πραγματικότητα.